22 январь

← → Январь
Шч Кш Вр Из Кг Кк Рш       1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
2026 и

Шартял тӹлзӹн 22-шы кечӹжӹ (22 январь) — григорианский календарь семӹнь ин 22-шы кечӹжӹ. Идӓлык пӹтӹмӹ якте 343 (кужемдӹмӹ ивлӓн — 344) кечӹ кодеш.

Йошкар-Олашты ☀️ Кечӹ 7 цӓш 52 минутын лӓктеш, 15 цӓш 44 минутын шӹнзеш. Кечӹн кужыцшы 🕒 7 цӓш 51 минут.
🌒 Сӓмӹрӹк тӹлзӹ (3.55 тӹлзӹ кечӹ).

Айовлӓ дӓ ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹвлӓ

Тенгеок анжы: Категори:22 январьын айовлӓ

•  Россий — Российӹн противовоздушный обороныжын авиаци войскан кечӹ (руш. День войск авиации противовоздушной обороны).
•  Польша — Тьотян кечӹжӹ (руш. День дедушки).
•  Великобритани — Кеквлӓн кечӹ (руш. День птиц).
•  Таджикистан — Таможня пӓшӓзӹвлӓн кечӹштӹ (руш. День работников таможни).
•  Боливи — Боливи шукы халыкан кугижӓншӹм ӹштӹмӹ кечӹ (руш. День основания многонационального государства Боливия).
• Попкорнын шачмы кечӹжӹ (руш. День рождения воздушной кукурузы (попкорна).
• Святитель Филипп II-ым ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹ (руш. Филиппов день).

Лӹм кечӹ

• Православный лӹмвлӓ: Антонина, Евстратий, Захария, Никандр, Павел, Пантелеимон, Пахомий, Пётр, Полиевкт, Самей, Филипп.
• Католический лӹмвлӓ: Анастасий, Винсент, Виктор, Джозеф, Оронций, Уильям.

Лиӓлтмӓшвлӓ

Тенгеок анжы: Категори:22 январьын лиӓлтмӓшвлӓ

• 1724 — Петр I Россий империн кугижӓншӹ учрежденивлӓштӹжӹ служышывлӓн закон дон уставвлӓм пӓлӹшӓшлык ылмышты дӓ, тӱлӹктӹмӹ гӹц лӱдӹн, законым пӓлӹдӹмӹштӹ доно тӧреш лӓктӓш цӓрӹмӹ гишӓн Указым лыктын.
• 1905 — Санкт-Петербургышты «Вӹрӓн рушӓрня». Икшӹ Руш революцин тӹнгӓлтӹшӹжӹ.
• 1927 — Лондонышты «Арсенал» дон «Шеффилд Юнайтед» лошты футбол матч гӹц пӹтӓришӹ виӓш радиорепортаж.
• 1973 — США-н Кӱшӹл судшы абортым легализуен.
• 2005 — Йыдпелвел Корейӹн вескид пӓшӓ министржӹ Ким Ке Гван КНДР ядерный держава ылеш манын увертӓрен.

Шачыныт

Тенгеок анжы: Категори:22 январьын шачшывлӓ

• 1895 — Исхак Муртазинович Муртазин, Мары Элӹштӹ Социалистический Пӓшӓн пӹтӓришӹ Геройжы (1948). Российӹштӹ Гражданский вырсышты дӓ Кого Ӓтямӱлӓндӹ вырсышты ылын. 1947-шӹ и гӹц ВКП(б)-н членжӹ.
• 1910 — Василий Элмар (Василий Сергеевич Козырев), сирӹзӹ, поэт, сӓрӹшӹ, тымдышы, СССР Сирӹзӹвлӓ ушемӹн членжӹ (1941), 1941-1945 ивлӓшӹ Кого Ӓтямӱлӓндӹ вырсын участникшӹ.
• 1910 — Ксенофонт Архипович Четкарёв, мары сирӹзӹ, учёный, фольклорист, этнограф, литературовед, религиовед, искусствоведени наукывлӓн кандидат, СССР Сирӹзӹвлӓ ушемӹн членжӹ (1953).
• 1937 — Борис Иванович Глушков, транспорт пӓшӓзӹ, грузовой машинӓ дон автобусым виктарӹшӹ. «Пӓшӓ Слава» III степенян орден доно пӓлемдӓлтын. Россий Федерацин заслуженный транспорт пӓшӓзӹжӹ.
• 1938 — Василий Павлович Кузнецов, сола хозяйство организатор, Мары Эл Республикӹн заслуженный зоотехникшӹ.
• 1941 — Вячеслав Григорьев-Тотир, кырык мары сирӹзӹ, поэт, тымдышы, сӓрӹшӹ, Суасламары Республикӹштӹшӹ Х. Талвир лӹмеш Кугижӓншӹ преми (1997), Россий Сирӹзӹвлӓ ушемӹн членжӹ (2002).
• 1958 — Зоя Васильевна Берникова, мары мырызы, артистка, Мары АССР-ын заслуженный артисткӹжӹ (1987), Мары Эл Республикӹн Халык артисткӹжӹ (1998).
• 1967 — Александр Анатольевич Герасименко, российӹштӹшӹ кугижӓншӹ пӓшӓзӹ. 2020 и 25 март гӹц — Мары Эл Республикӹн Транспорт дӓ корны хозяйствын министржӹ, 2022 ин 7 ноябрьын угӹц ти должностьыш айыренӹт.

Коленӹт

Тенгеок анжы: Категори:22 январьын колышывлӓ

• 1950 — Димитрий Орай, марий серызе, журналист, СССР Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (1939), 1941—1945 ийласе Кугу Ачамланде сарын участникше.
• 1994 — Геннадий Матюковский, мары сирӹзӹ, поэт, сӓрӹшӹ, СССР Сирӹзӹвлӓн ушемӹн членжӹ (1949), Мары АССР-ын Кугижӓншӹ премин лауреатшы (1972), Мары АССР-ын Халык поэтшӹ (1980), РСФСР-ын культурын заслуженный пӓшӓзӹжӹ (1986).
• 1983 — Андрей Петрович Гребнев, советский военный дӓ партий пӓшӓзӹ, журналист, краевед.
• 1995 — Василий Михайлович Воробьёв, мары советский парти дӓ кугижӓншӹ пӓшӓзӹ. Мары АССР-ын Кӱшӹл Кӓнгӓшӹн председательжӹ (1959—1967), КПСС Мары обкомын секретарьжы (1956—1962). ВКП(б)-ын членжӹ.
• 2014 — Нина Евсеевна Попова, мары театр актриса. РСФСР-ын заслуженный артистшӹ (1970).

Халык пӓлӹ

• Ти кечӹн вольыкым кудывичӹш колтет, дӓ тӹдӹ витӓшкӹ пыраш цаца гӹнь — эче ӱштӹ дӓ лыман лиэш.
• Тагачы игечӹ аяран гӹнь — тене шурны лӓктӹшӓн лиэш.
• Аяран игечӹ шалга гӹнь, кӓнгӹжӹм яжо лӓктӹш лишӓшлык.

Примечани