15 февраль
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 и | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Поран тӹлзӹн 15-шӹ кечӹжӹ (15 февраль) — григорианский календарь семӹнь ин 46-шы кечӹжӹ. Идӓлык пӹтӹмӹ якте 319 (кужемдӹмӹ ивлӓн — 320) кечӹ кодеш.
Йошкар-Олашты ☀️ Кечӹ 7 цӓш 2 минутын лӓктеш, 16 цӓш 34 минутын шӹнзеш. Кечӹн кужыцшы 🕒 9 цӓш 32 минут.
🌘 Тошты тӹлзӹ (27.55 тӹлзӹ кечӹ).
Айовлӓ дӓ ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹвлӓ
Тенгеок анжы: Категори:15 февральын айовлӓ
— Операционный медшыжарын международный кечӹжӹ (руш. Международный день операционной медицинской сестры).
— Рак доно ясыланышы тетявлӓн цилӓ сӓндӓлӹк лоштышы кечӹ (руш. Всемирный день детей, больных раком).
— Православный молодёжьын цилӓ сӓндӓлӹк лоштышы кечӹ (руш. Всемирный день православной молодёжи)[1].
Россий,
Белорусси — Интернационалист салтаквлӓм ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹ (руш. День памяти воинов-интернационалистов).
Афганистан — Ирӹкӹш лӓкмӹ кечӹ (руш. День освобождения).
Вануату — Джон Фрумын кечӹжӹ (руш. День Джона Фрума).
Канада — Флагын кечӹжӹ (руш. День флага).
Серби — Нацин кечӹжӹ (Пӹтӓриш сербский восстанин кечӹжӹ) (руш. День нации (День первого сербского восстания)).
Сингапур — Всеобщий оборонын кечӹжӹ (руш. День всеобщей обороны).
Лӹм кечӹ
- Православный лӹмвлӓ: Василий.
- Католический лӹмвлӓ: Зигфрид, Клод, Иовит, Кенан, Фаустин.
Лиӓлтмӓшвлӓ
Тенгеок анжы: Категори:15 февральын лиӓлтмӓшвлӓ
- 438 — цилӓлӓн вуйлаташ Феодосин Кодексшым, Рим империн законвлӓнжӹн пӹтӓришӹ официальный собранижӹм, официально лыкмы.
- 1045 — Новгородышты Софийский соборым ӹштӓш тӹнгӓлӹнӹт. Соборлан негӹцӹм Владимир Ярославич Ярослав Мудрый Кого князь дӓ Ирина (Ингегерда) княгиня анзылны пиштен. Соборым Владычный кудывичӹ вӓрӹштӹ ӹштӓш тӹнгӓлмӹ дӓ иктӓ 1050 и якте стройымы.
- 1565 — Иван IV Грозный кугижӓн Александровский слобода гӹц Москваш пӧртӹлмӹжӹ дӓ опричниным пыртымы гишӓн увертӓрӹмӹжӹ.
- 1794 — Французский республикӹн кым цӹреӓн сӓрзӹ-тангыж флагшым пингӹдемдӹмӹ, лач тӹдӹн доно «кловой пун панды доны, ошы покшалны дӓ якшаргы мычашышты» распоряжени кӹлдӓлтӹн, тӹдӹм сӓрзӹ флотым курируйышы Общественный ытарымаш комитетӹн членжӹ Жан Бон Сент-Андренӹн шӱдӹмӹжӹ доно лыкмы. Флаг дон вымпелвлӓн рисункывлӓштӹм художник Жак Луи Давид ӹштен. 1794 ин 17 февральын флагым Океанский эскадрын сӓрзӹ корабльвлӓжӹ лӱктӓлӹнӹт. 1794 и 20 май гӹц ти флаг Францин халык флагешӹжӹ увертӓрӓлтӹн.
- 1895 — Москвашты ӓкӓк-шыжарак Гнесинавлӓн инициативӹштӹ доно Россий империштӹ тетявлӓлӓн пӹтӓришӹ музыкальный школ пачылтын. Ти кечӹн Гагарин проулкаштышы изи пу пӧртеш техень вывескӹм сӓкӹмӹ: «Е. дон М. Гнесинавлӓн Музыкальный училищӹштӹ " дӓ пӹтӓришӹ тыменьшӹм пыртымы.
- 1922 — Гаагышты Международный судын пӹтӓришӹ заседанижӹм пачмы.
- 1947 — «СССР гражданвлӓ дон вескид эдемвлӓ лошты мыжырангмым цӓрӹмӹ гишӓн» указ лӓктӹн.
- 1950 — Уолт Диснейӹн студижӹн мультфильмӹн премьерӹжӹ, Шарль Перрон «Золушка» йозы ямакшы негӹцеш.
- 1965 — Канадын флагшым пингӹдемдӹмӹ.
- 1973 — кечӹ ӹлӹжмӓшӹм шӹмлӓш «Прогноз-3»спутникӹм колтымы.
- 1994 — Россий Федерацин Президентшӹн Штандартшым – Российӹштӹ президент властьын символжым – официально пыртымы.
- 1995 — США-шты Пентагонын компьютерный сетьӹшкӹжӹ пырышы хакер Кевин Митникӹм арестуйымы.
- 2000 — Краснодарышты Россий Федерациштӹ пӹтӓришӹ якшар ӓрӓкӓ фестиваль пачылтеш.
- 2013 — Челябинский метеоритӹн кенвацмыжы.
Шачыныт
Тенгеок анжы: Категори:15 февральын шачшывлӓ
- 1936 — Краснов, Петр Васильевич, журналист дӓ общественный пӓшӓзӹ. «Молодой коммунист» газет редакторын пӓшӓм 9 и ӹштӹмӹ паштек Мары книгӓ издательствышты пӓшӓлен. 1988-1996 ивлӓн Мары радион вуйлатышыжын, тенгеок телерадиокомитет вуйлатышын вашталтышыжын пӓшӓм шоктен. Пыт пӓшӓлӹмӹ гишӓн кугижӓншӹ награда доно пӓлемдӓлтӹн.
- 1952 — Ломоносов, Ион Константинович. 1975-шӹ и гӹц Йошкар-Олаштышы проектно-строительный ушемӹштӹ пӓшӓм ӹштен: инженер–геодезист гӹц тӹнгӓлын дӓ тӹнг инженер якте кушкын. А 1992-шы ивлӓн Ион Константинович «Йошкар–Ола» ушемӹн тӹнг вуйлатышыжы должностьыш шагалын.
- 1937 — Наумова, Людмила Александровна, образовани пӓшӓзӹ, Россий Федерацин заслуженный тымдышыжы. Пӓшӓм Советский районын Мананмучаш дӓ Алексеевский посёлкыштышы школвлӓштӹ ӹштен. Тӹнгӓлтӹш класс тымдышылан 40 и нӓрӹ цацен.
- 1952 — Ратюков, Юрий Никифорович, тымдышы, Мары Элӹн образованин заслуженный пӓшӓзӹжӹ, Россий Федерацийын заслуженный тымдышыжы. Козьмодемьянск халаштышы 3-шы №-ӓн школышты вуйлатышы якте шон. Шукы образовательный проектӹм ӹлӹмӓшӹш пыртен. «Идӓлыкын вуйлатышыжы» Россий кӱкшӹцӓн конкурсын лауреатшы.
- 1973 — Журавлёв, Сергей Александрович — российӹштӹшӹ научный пӓшӓзӹ, йӹлмӹзӹ, кӱшӹл школын тымдышыжы. Филологи наукывлӓн кандидат (2004), Мары кугижӓншӹ университетӹн руш йӹлмӹ, литература дӓ журналистика кафедрӹн доцентшӹ (2008). 2023 и 1 июль гӹц — Мары кугижӓншӹ университетӹн историко-филологический факультетӹн деканжы.
Коленӹт
Тенгеок анжы: Категори:15 февральын колышывлӓ
- 1960 — Никандр Лекайн, мары сирӹзӹ, журналист, СССР Сирӹзӹвлӓ ушемӹн членжӹ (1960), Мары АССР-ын Халык сирӹзӹжӹ (1957), 1941—1945 ивлӓштӹшӹ Кого Ӓтямӱдӹндӹ вырсын участникшӹ[2].
Халык пӓлӹ
- Йыд пӹлгомышты шукы шӹдӹр каеш гӹнь, шошым вара вел толшашлык.
- Игечӹ махань лиэш, шошым техеньок лишӓшлык.
Примечани
- ↑ World Day Of Orthodox Youth. Тергӹмӹ кечӹ: 16 февральын 2013. Архивировано из оригинала 15 мартын 2013 года.
- ↑ Никандр Лекайн (руш.). mari-lab.ru. Тергӹмӹ кечӹ: 11 декабрьын 2025.