10 февраль
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 и | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Поран тӹлзӹн 10-шы кечӹжӹ (10 февраль) — григорианский календарь семӹнь ин 41-шӹ кечӹжӹ. Идӓлык пӹтӹмӹ якте 324 (кужемдӹмӹ ивлӓн — 325) кечӹ кодеш.
Йошкар-Олашты ☀️ Кечӹ 7 цӓш 13 минутын лӓктеш, 16 цӓш 23 минутын шӹнзеш. Кечӹн кужыцшы 🕒 9 цӓш 9 минут.
🌗 Остатка церпет (22.55 тӹлзӹ кечӹ).
Айовлӓ дӓ ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹвлӓ
Тенгеок анжы: Категори:10 февральын айовлӓ
— Эпилепси доно кредӓлмӹ международный кечӹ (руш. Международный день борьбы с эпилепсией).
ООН — Зернобобовыйын цилӓ сӓндӓлӹкӹштӹшӹ кечӹжӹ (руш. Всемирный день зернобобовых[1]).
Россий — Дипломати пӓшӓзӹн кечӹжӹ (руш. День дипломатического работника).- Россий — А. С. Пушкинӹм ӓшӹндӓрӹмӹ кечӹ (руш. День памяти А.С. Пушкина[2]).
- Россий — Пӧрт иӓн кечӹжӹ (руш. День домового).
Эритрея — Массауа верц кокшы кредӓлмӓш (руш. День Фенкил).
Лӹм кечӹ
- Православный лӹмвлӓ: Варфоломей, Владимир, Георгий, Ефрем, Игнатий, Исаак, Леонтий, Ольга, Палладий, Плутодор, Феодосий, Фёдор, Хариса.
- Католический лӹмвлӓ: Ауферия, Екатерина, Схоластика.
Лиӓлтмӓшвлӓ
Тенгеок анжы: Категори:10 февральын лиӓлтмӓшвлӓ
- 1306 — Шотландиштӹ Брюсвлӓн дӓ Коминвлӓн кланвлӓштӹ лошты влияни верц кредӓлмӓш Джон Комин «Якшаргым» Дамфрисӹн ик церкӹштӹжӹ Роберт Брюс пуштмашкы шоктен, тенге Брюс сӓндӓлӹкӹштӹ антианглийский движенин вуйлатышыжы лин. Тӹдӹн монгырыш икманяр шотландский барон ванжен, дӓ 1306 ин 25 мартын Роберт Брюс Скунышты Шотландин корольешӹжӹ коронуялтын.
- 1763 — Парижӹштӹ Великобритани дон Португали, ик монгыр гӹц, Франци дон Испаний – вес монгыр гӹц, Губертусбургский мир доно иквӓреш Шӹмиӓш вырсы пӹтӹмӹм пиштӹшӹ мирный договорым подписӓйенӹт. Мирӹн анзыцок шӹндӹмӹ условивлӓжӹм Фонтенблошты 1762 ин 3 ноябрьын подписӓйӹмӹ.
- 1784 — Екатерина II-ын указшы семӹнь Крымышты порт дон кӓрмӓн Севастополь лӹмӹм нӓлӹнӹт.
- 1841 — «Британиштӹшӹ Йыдпелвел Америка гишӓн Актым» официально пецӓтлен лыкмы. Тӹдӹ Ӱл дӓ Кӱшӹл Канадын законым лыкшы учрежеденивлӓм пӹтӓрен, дӓ тӹдӹн семӹнь ти колонивлӓ вӓреш Канада Провинци у политический единица ӹштӓлтӹн.
- 1881 — Парижӹштӹ, комический оперын Национальный театрыштыжы, Жак Оффенбахын «Сказки Гофмана» оперыжын премьерӹжӹ ылын.
- 1906 — «Дредноут» («Лӱддӹмӹ») англ броненосецӹм вӹдӹш колтымы. Ӹшке веремӓштӹжӹ сек яжо корабль.
- 1935 — Сихотэ-Алинский заповедник (Приморский край) пачылтын.
- 1937 — Игорь Моисеевӹн вуйлатымыжы доно СССР-ӹн Кугижӓншӹ куштышы ансамбльжы ӹштӓлтӹн.
- 1944 — Чувашиштӹ Моргауш район ӹштӓлтӹн.
- 1947 — Парижӹштӹ Кокшы мировой вырсышты сӹнгӹшӹ кугижӓншӹвлӓ дон гитлеровский Германин анзыцшы союзниквлӓжӹ Итали, Румыни, Венгри, Болгари дӓ Финлянди мирный договорвлӓм подписӓйенӹт (1947 ин 15 сентябрьын вим нӓлӹн).
- 1995 — Алма-Аташты СНГ-н лу сӓндӓлӹкшӹ СНГ ПВО-н Иктӹш ушымы системӹм ӹштӹмӹ гишӓн соглашеним подписӓйенӹт.
- 1995 — СНГ сӓндӓлӹквлӓштӹ мирӹм дӓ стабильностьым перегӹмӹ гишӓн меморандумым подписӓйӹмӹ.
- 1996 — IBM Deep Blue суперкомпьютер дон Гарри Каспаров лошты пӹтӓришӹ шахмат матч тӹнгӓлӹн (4-2 шот доно Г. Каспаров сӹнген).
- 1998 — Босни дон Герцеговинӹн Гимнжӹм принимайымы.
- 2005 — КНДР-ын МИД-шӹ сӓндӓлӹкӹштӹ ядерный оружим ӹштӹмӹ гишӓн пӹтӓришӹ гӓнӓ пачын келесен.
- 2006 — Туринӹштӹ XX телшӹ Олимпийский мадмаш пачылтын.
- 2007 — Владимир Путин пӹтӓришӹ гӓнӓ безопасность политика ядмашвлӓ шотышты мюнхенский конференциш каштын, тӹштӹ Путинӹн Мюнхенский шаяжы манмы докладшы доно пӓлдӓрен.
- 2009 — Космонавтикӹн историштӹжӹ пӹтӓришӹ гӓнӓ Мӱлӓндӹн орбитӹштӹжӹ искусственный спутниквлӓ шыралтыныт.
Шачыныт
Тенгеок анжы: Категори:10 февральын шачшывлӓ
- 1939 — Раиса Кузьминична Носырева-Исаева, советский дӓ российский театр актриса. Мары АССР-ын Республикӹштӹшӹ руш академический драма театрын актрисӹжӹ (1969―2008). Россий Федерацин заслуженный артисткӹжӹ (2011). Мары Эл Республикӹн халык артисткӹжӹ (1998). КПСС член.
- 1941 — Фридрих Григорьевич Кулёв, российский актёр, драма артист. Мары Эл Республикӹн халык артистшӹ (1998), Мары Эл Республикӹн заслуженный артистшӹ (1990), 1971 и гӹц Йошкар-Олан Георгий Константинов лӹмӓн руш академический драма театрын труппыштыжы.
- 1942 — Евгений Иванович Романов, руш сирӹзӹ, журналист, Россий Журналиствлӓ ушемӹн членжӹ.
Коленӹт
Тенгеок анжы: Категори:10 февральын колышывлӓ
- 1951 — Василий Петрович Мосолов, растениеводство дӓ земледели областьышты учёный, сельскохозяйственный наукывлӓн доктор (1935), профессор (1925), ВАСХНИЛ-ӹн академик (1935), ВАСХНИЛ-ӹн вице-президент (1939—1951), марынвлӓ логӹц пӹтӓришӹ академик[3]. Сталинский премин лауреатшы (1943, 1951).
Халык пӓлӹ
- Мардежӓн гӹнь, начкы дӓ ӱштӹ идӓлыкеш.
- Лым лымеш гӹнь, шошым варарак толшашлык.
Примечани
- ↑ Всемирный день зернобобовых. ООН (20 декабрьын 2018). Тергӹмӹ кечӹ: 18 ноябрьын 2025. Архивируйымы 27 январьын 2021 года.
- ↑ Вести. Ru: В России отмечают День памяти Пушкина. Тергӹмӹ кечӹ: 18 ноябрьын 2025. Архивируйымы 12 апрельӹн 2009 года.
- ↑ Посёлок Мари-Турек // Мари-Турекский район. — Йошкар-Ола, 2003. — С. 176—186. — 320 с. — (История сёл и деревень Республики Марий Эл). — 1500 экз. — ISBN 5-87898-241-2.