Руанда йӹлмӹ

Руанда йӹлмӹ
Самоназвание	Ikinyarwanda Kinyarwanda
Страны	Конго Демократи Республика  Руанда  Уганда
Общее число говорящих	12 100 000 эдем (2019)
Классификация
нигеро-конголезские языки атлантическо-конголезские языки вольта-конголезские языки бенуэ-конголезские языки бантоидные языки южно-бантоидные языки банту East Bantu Northeast Bantu Great Lakes Bantu Rwanda-Rundi Руанда йӹлмӹ
Письменность	латинский алфавит[d] дӓ латиница[d]
Языковые коды
ГОСТ 7.75–97	кин 304
ISO 639-1	rw
ISO 639-2	kin
ISO 639-3	kin
WALS	kin
Ethnologue	kin
Linguasphere	99-AUS-df
Guthrie	D61
ABS ASCL	9246
IETF	rw
Glottolog	kiny1244

Руанда йӹлмӹ тенгеок киньяруанда (руандала Ikinyarwanda тенгеок Ururimi rw’Ikinyarwanda ) — Банту йӹлмӹ. Руандавлӓ (: хутувлӓ, тутсивлӓ, твавлӓ) лошты кычылтмы йӹлмӹ, тӹнгжӹм Руандышты попат.

Диалектвлӓжӹ

• Икирера (ikireera)
• Икигойи (ikigoyi)
• Игисозо (igisoozo)
• Игикига (igikiga)
• Игишобйо (igishobyo)
• Олучига (oluciga)
• Игихаву (igihavu)
• Урураши (ururashi)
• Амаши (amashi)
• Икияка (ikiyaaka)
• Икиньяндуга (ikinyanduga)

Руандала сирӹмӹ йӧн

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Y

Z

a

b

c¹

d

e

f

g

h

i

j

k

l

m

n

o

p

r

s

t

u

v

w

y

z

¹ c = ч

Шукым анжыктышы лӹм шая

• ikirenge – ibirenge ял – ялвлӓ
• ikimera – ibimera кушкыш – кушкышвлӓ
• igiti – ibiti пушӓнгӹ – пушӓнгӹвлӓ
• umugabo – abagabo пӱэргӹ – пӱэргӹвлӓ
• umugore – abagore ӹдӹрӓмӓш – ӹдӹрӓмӓшвлӓ
• umwana – abwana child – children
• umusozi – imisozi кырык – кырыквлӓ
• iryinyo – amenyo tooth – teeth
• ifi – amafi кол – колвлӓ
• inzu – amazu house – houses
• ururabyo – indabyo flower – flowers
• ururimi – indimi йӹлмӹ – йӹлмӹвлӓ
• urukwavu – inkwavu морен – моренвлӓ

Phrases

• Witwa nde? – Кыце лӹмет?
• Nitwa ... – Лӹмем ...
• ikimari – мары йӹлмӹ
• mu kimari – марла
• ikinyarwanda – руанда йӹлмӹ
• mu kinyarwanda – руандала

Тӹнг шот шая

• rimwe – иктӹ
• kabiri – кокты
• gatatu – кымыт
• kane – нӹлӹт
• gatanu – вӹзӹт
• gatandatu – кудыт
• karindwi – шӹмӹт
• umunani – кӓндӓкшӹ
• icyenda – ӹндекшӹ
• icumi – лу
• cumi na rimwe – луатиктӹ
• cumi na kaviri – луаткокты
• cumi na gatatu – луаткымыт
• cumi na kane – луатнӹлӹт
• cumi na gatanu – луатвӹзӹт
• cumi na gatandatu – луаткудыт
• cumi na karindwi – луатшӹмӹт
• cumi n’umunani – луаткӓндӓкшӹ
• cumi n’icyenda – луатӹндекшӹ
• makumyabiri – коклы
• mirongo itatu – кымлы
• mirongo ine – нӹллӹ
• mirongo itanu – вӹцлӹ
• mirongo itandatu – кудлу
• mirongo irindwi – шӹмлу
• mirongo inani – кӓндӓкшлу
• mirongo cyenda – ӹндекшлу
• ijana – шӱдӹ
• igihumbi – тӹжем