Мӱшӹлйӓр
| Йӓр | |
| Мӱшӹлйӓр | |
|---|---|
| мар. Мӱшылъер | |
 Мӱшӹлйӓр 2004 ин кӓнгӹжӹм тенге кайын. | |
| Морфометри | |
| Кымдык | 0,05 × 0,045[1] км |
| Площадь | 0,0029 км² |
| Сек кого келгӹц | 42,4[2] м |
| Гидрологи | |
| Санзалангмаш | 0,8 ‰[1] |
| Вашт каймаш | 2 м |
| Вӓрлӓнӹмӓш | |
| 56°09′45″ с. ш. 48°45′36″ в. д.GЯO | |
| Сӓндӓлӹк | |
| Регион | Мары Эл |
| Район | Волжский район |
 | |
 Медиафайлы на РУВИКИ.Медиа | |
Мӱшӹлйӓр (мар. Мӱшылъер, «йӓмӹштӹшӹ йӓр») — Мары Эл Республикӹн (Россий) Волжск районышты вӓрлӓнӹшӹ йӓр. Сотнур сола поселенин Руш Шайра сола доны вӓрлӓнӓ[3][1][4].
Йӓр мӱлӓндӹ вален вацмаш гишӓн иктӓ 20 тӹжем и перви лин[1].
Йӓр кого агыл ылеш гӹнят, кырык сирӹштӹ вӓрлӓнӹмӹжӹ, келгӹ ылмыжы дӓ вӹдӹн ӧрӹктӓрӹшӹ ыжар цӹреӓн ылмыжы доно ынгай.
Йӓр карстовый ылеш. Кӹзӹтшӹ жепеш шӹмлӹдӹмӹ мӱлӓндӹ лӹвӓлнӹшӹ ыражвлӓ доно кӹлдӓлтеш.
2014 ин Мӱшӹлйӓрӹн келгӹцшӹ 2013 и доно тӓнгӓштӓрӹмӓштӹ 12 метреш пычын[5]. 2016 и шошымеш вӹд молнамшы кӱкшӹц якте кузен, но ик метреш ӱлнӹрӓк шагалын[6][7]. 2022 ин йӓрӹштӹ вӹд 32 метреш вален[8][9].
Туристический инфраструктура
Туриствлӓлӓн Руш Шайра солашты момоцаан, саунан, беседкӓн хына пӧртвлӓ улы. Лишӹл халавлӓ якте корны кушыц:
- Йошкар-Ола (Мары Эл) – 99 уштыш;
- Шавашар (Чуваши Республика) – 108 уштыш;
- Азан (Татарстан) – 60 уштыш.
Ти халавлӓ гӹц автобусеш виӓш рейсвлӓ уке, автобусвлӓм вашталтыл кыдалаш келеш. Татарстан гач Азан гӹц туритический маршрутым айырымыкы, А-295 трасса мычкы 100 уштыш нӓрӹм кыдалмыла, иктӓ цӓшӓк-пелӓк. Йошкар-Ола (А-295 трасса) ӓль Шавашар (Р-165 трасса) гӹц автомашинӓ доно кок цӓшӹштӹрӓк шоаш лиэш[10]. Ти кым хала гӹц Мӱшылъерӹш туристический компанивлӓ ик кечӓн экскурсивлӓм эртӓрӓт. Кеӓш кымыланвлӓ ялын, имниэш дӓ велосипедеш экскурсивлӓм айырен кердӹт.
2022 и якте туриствлӓ лошты кол кычымаш дӓ дайвинг популярный ылыныт. Йӓр гӹц вӹд карстовый ыражвлӓшкӹ вален, дӓ кынам мӹнгеш лӓктеш — пӓлӹ агыл.
Учёнывлӓн попымышты семӹнь, вӹд ти йӓрӹш погынен кердеш[11].
Примечани
- ↑ 1 2 3 4 Энциклопедия Республики Марий Эл, 2009, с. 554.
- ↑ Морской Глаз. (руш.). Тергӹмӹ кечӹ: 22 августын 2008. Архивировано из оригинала 4 июльын 2007 года.
- ↑ Воронцова, 2002, с. 222.
- ↑ Лист карты O-39-134-Г-а — ФГУП «ГОСГИСЦЕНТР»
- ↑ В Марий Эл исчезает памятник природы — озеро Морской глаз. (руш.). www.1tv.ru. Тергӹмӹ кечӹ: 17 майын 2019. Архивируйымы 1 сентябрьын 2014 года.
- ↑ Озеро Морской глаз: уровень воды поднялся, но гибнут ели (руш.). www.youtube.com. Тергӹмӹ кечӹ: 17 майын 2019. Архивируйымы 12 январьын 2022 года.
- ↑ Загадка природы: в жемчужину Марий Эл – озеро Морской глаз – возвращается вода (руш.). Марийская правда (16 июньын 2016). Тергӹмӹ кечӹ: 14 майын 2017. Архивируйымы 22 февральын 2017 года.
- ↑ Из озера Морской глаз в Марий Эл исчезла вода. МК — Йошкар-Ола. Тергӹмӹ кечӹ: 4 февральын 2022. Архивируйымы 4 февральын 2022 года.
- ↑ В Марий Эл уровень озера Морской глаз просел на 32,52 метра (руш.). «Йошкар-Ола» (15 февральын 2022). Тергӹмӹ кечӹ: 17 февральын 2022. Архивируйымы 17 февральын 2022 года.
- ↑ travelask.ru
- ↑ Ученый Марий Эл предсказал судьбу обмелевшего Морского Глаза
Литература
- Озёра среднего Поволжья / Под ред. И. Н. Сорокина и Р. С. Петровой. — Ленинград: Наука, 1976. — 236 с. — 1300 экз.
- Воронцова О. П., Галкин И. С. Мушилъер // Топонимика Республики Марий Эл : Историко-этимологический анализ. — Йошкар-Ола: Издательство Марийского полиграфкомбината, 2002. — С. 222. — 1000 экз. — ISBN 5-87898-208-0.
- Морской Глаз // Энциклопедия Республики Марий Эл / Отв. ред. Н. И. Сараева. — Йошкар-Ола, 2009. — С. 554. — 872 с. — 3505 экз. — ISBN 978-5-94950-049-1.
Ссылки
- Характеристика озера Морской глаз (руш.). www.12rus.ru. Тергӹмӹ кечӹ: 17 майын 2019.
- Озеро Морской Глаз (руш.). turizm.lib.ru. Тергӹмӹ кечӹ: 17 майын 2019.
- Морской глаз (руш.). komanda-k.ru. Тергӹмӹ кечӹ: 17 майын 2019.
Ти статьяш РУВИКИ-н вес статьявлӓжӹ ак колтеп. |
.svg){kind=link}